Kovid-19 Rehberi

Çin'in Vuhan kentinde ortaya çıkan yeni tip koronavirüs (Kovid-19) dünya geneline yayılırken, her ülke virüsle mücadele yöntemlerini geliştirmeye devam ediyor.

Kovid-19 Rehberi

24 Mart 2020 Salı

Koronavirüs ile mücadele kapsamında alınan tedbirler, bulaş yolları, belirtiler, tanı yöntemleri, aşı ve ilaç çalışmaları, doğru bilenen yanlışlar, maske kullanım esasları ve Türkiye'deki son durum ve hayata geçirilen uygulamalar, DSÖ ve Sağlık Bakanlığının uyarıları sonucu güncellendi.

Buna göre, Kovid-19'a ilişkin merak edilenler ve Türkiye'de yapılan çalışmalar şöyle. ( GRAFİK: EKİP - Anadolu Ajansı )

 

A'dan Z'ye Kovid-19 rehberi

 

Koronavirüs ile mücadele kapsamında alınan tedbirler, bulaş yolları, belirtiler, tanı yöntemleri, aşı ve ilaç çalışmaları, doğru bilenen yanlışlar, maske kullanım esasları ve Türkiye'deki son durum ve hayata geçirilen uygulamalar, DSÖ ve Sağlık Bakanlığının uyarıları sonucu güncellendi.

Buna göre, Kovid-19'a ilişkin merak edilenler ve Türkiye'de yapılan çalışmalar şöyle:

 

A'dan Z'ye Kovid-19 rehberi

Virüsün bulaştığı kişilerin yaklaşık yüzde 80'i özel tedaviye ihtiyaç duymadan iyileşebiliyor. Kovid-19 bulaşan her 6 kişiden 1'i ağır hastalanıyor ve nefes almakta güçlük çekiyor. Vakaların yüzde 20'si hastane koşullarında tedavi edilebiliyor. Hastalık, genellikle 60 yaş ve üzerindeki kişileri daha fazla etkiliyor.

Virüs, yaşlılar ile yüksek tansiyonu, kalp ve diyabet gibi kronik hastalıkları olanlarda ölümcül sonuçlara yol açabiliyor. Ateş, öksürük ve nefes almakta zorluk çekenlere mutlaka tıbbi destekte bulunulması gerekiyor.

Virüs nasıl yayılıyor?

Hastalık, kişiden kişiye, Kovid-19'lu bir kişi öksürdüğünde veya nefes verdiğinde yayılan küçük damlacıklardan ya da ağızdan bulaşabiliyor. Damlacıklar kişinin etrafındaki nesnelere ve yüzeylere düşüyor. Diğer kişiler bu nesnelere ya da yüzeylere dokunduktan sonra ellerini göz, burun veya ağzına sürdüğünde virüs kendisine bulaşabiliyor.

Virüs hava yoluyla bulaşır mı?

Bugüne kadar yapılan bilimsel çalışmalar, Kovid-19'un havadan çok solunum damlacıkları ile bulaştığını gösteriyor.

Antibiyotikler hastalığın önlenmesinde ve tedavisinde etkili mi?

Antibiyotikler virüs üzerinde etkili değil. Kovid-19'a bir virüs neden olduğundan antibiyotikler işe yaramıyor.

Hastalığı tedavi edecek ya da önleyecek bir ilaç ya da aşı var mı?

Bugüne kadar Kovid-2019'u önlemek veya tedavi etmek için aşı ve spesifik bir antiviral ilaç bulunmuyor. İlaç ve aşı geliştirilmesine yönelik de çalışmalar yürütülüyor ve olası aşılar ve bazı spesifik ilaçlar klinik araştırmalarla test ediliyor.

Korunmak için maske takılmalı mı?

Kovid-19 hastası ya da virüs bulaşan birine bakım veriliyorsa maske takılmalı. Tek kullanımlık yüz maskeleri sadece bir kez kullanılmalı.

Maske nasıl takılıp çıkarılmalı?

Maske sadece sağlık çalışanları, bakım görevlileri ve ateş ve öksürük gibi solunum semptomları olan kişiler tarafından kullanılmalı.

Maskeye dokunmadan önce, eller alkol bazlı bir el ovma veya sabun ve su ile temizlenmeli. Maskede delik olup olmadığı incelenmeli. Maskenin doğru tarafının (renkli kısım) dışarıya baktığından emin olunmalı. Maske yüze yerleştirilmeli, maskenin metal şeridi veya sert kenarı, burnun şekline göre ayarlanmalı.

Maskenin dibi aşağı doğru çekilerek ağız ve çenenin kapatılması sağlanmalı. Kullandıktan sonra maske çıkarılmalı. Maskenin potansiyel olarak bulaş olmuş yüzeylerine dokunmamak için maske yüzden ve kıyafetlerden uzak tutularak kulakların arkasındaki elastik halkalarından çıkarılmalı. Kullanımdan sonra maske kapalı bir kutuya atılmalı.

Maskeye dokunduktan ya da attıktan sonra el hijyeni uygulanmalı.

Virüs yüzeylerde tutunuyor mu?

Kesin olmamakla birlikte Kovid-19'un da diğer koronavirüsler gibi davrandığı öngörülüyor. Yapılan bilimsel çalışmaların ön bilgilerine göre, yüzeylerde birkaç saat veya birkaç güne kadar kalabiliyor. Bu süre, yüzey tipi, ortam sıcaklığı veya nem oranına göre değişiklik gösterebiliyor.

Kovid-19 tanısı nasıl konuluyor?

Yeni tip koronavirüs testi 60-90 dakika içinde kapsamlı sonuç alınmasına olanak tanıyan yerli tanı kitinin yanı sıra 15 dakikada sonuç verebilen hızlı tanı kiti ile belirleniyor.

Basit önlemlerle koronavirüsün yayılmasını engellemek mümkün mü?

Koronavirüsün yayılmasından korumak için 14 maddelik kurala uymak gerekiyor.

14 kural nedir?

1- Ellerinizi su ve sabun ile en az 20 saniye boyunca sık sık yıkayın.

2- Öksürme ve hapşırma sırasında ağzınızı, burnunuzu tek kullanımlık mendille kapayın. Mendil yoksa dirsek içini kullanın.

3- Ellerinizle gözlerinize, ağzınıza ve burnunuza dokunmayın.

4- Soğuk algınlığı belirtileri gösteren kişilerle aranıza en az 3-4 metre mesafe koyun.

5- Yurt dışı seyahatlerinizi iptal edin veya erteleyin.

6- Yurt dışından dönüşte ilk 14 günü evinizde geçirin, ziyaretçi kabul etmeyin.

7- Bulunduğunuz ortamları sık sık havalandırın.

8- Kapı kolları, armatürler, lavabolar gibi sık kullanılan yüzeyleri su ve deterjanla her gün temizleyin.

9- Havlu gibi kişisel eşyalarınızı ortak kullanmayın.

10- Kıyafetlerinizi 60-90 derecede normal deterjanla yıkayın.

11- Tokalaşma, sarılma gibi yakın temaslardan kaçının.

12- Güçlü bir bağışıklık sistemi için bol sıvı tüketin, dengeli beslenin ve uyku düzeninize dikkat edin.

13- Soğuk algınlığı belirtileriniz varsa yaşlılarla ve kronik hastalığı bulunanlarla temas etmeyin ve maske takmadan dışarı çıkmayın.

14- Düşmeyen ateş, öksürük ve nefes darlığınız varsa maske takarak bir sağlık kuruluşuna başvurun.

Doğru bilinen yanlışlar

Uzmanlar, virüsten korunmada bilginin doğru kaynaklardan edinilmesinin önemine işaret ederek, doğru bilinen yanlışlardan kaçınılması gerektiği uyarısında bulunuyor. Uzmanların verdiği bilgiye göre, en sık bilinen doğru bilinen yanlışlar ise şöyle:


Sosyal Medyada Paylaş


İlgili Makaleler

Kısaca Coronavirus
Kısaca Coronavirus

Aralık 2019'da, Çin'in Wuhan şehrinde viral benzeri bir pnömoni salgını ortaya çıktı. 7