Vücut kitle indeksinizi hesaplayın

Kemik İliği nedir?

“Khimere” komşusunun topraklarını fethetmek üzere kurgulanmış mitolojik kahramandır. Kemik iliğini naklinin ana teması da fethetmeye dayanır. Hastalıklı hücrelerin yerine sağlıklı kök hücrelerin yerleşmesi ve çoğalması istenir.

Kemik İliği nedir?

12 Nisan 2021 Pazartesi

Bu hücreler ya hastanın kendi veya kardeşinin sağlıklı ana, yani kök hücreleridir. 19. yüzyılda anemik (kansızlığı olan) hastalara kemik iliği ve dalak yedirildiği veya kas içine kan enjekte edildiği bilinmektedir.
 
İnsanlık; ABD’nin New Mexico’da yaptığı nükleer denemelerden sonra görülen kemik iliği yetmezliği konusunda çaresiz kalmasa,  kemik iliği nakli belki de hala bilinmiyor olabilirdi.
 
1959 yılında Yugoslavya’da meydana gelen reaktör kazasında bir kısım işçide kemik iliği yetmezliği gelişmişti. Hastalardan birine canlı dalak ve karaciğer hücreleri nakledilmiş ancak hasta kanama nedeniyle ölmüştü. 6 hastaya Fransız doktor Mathe tarafından kemik iliği nakli yapılmıştır.
 
1977 yılı ise kemik iliği naklinde dönüm noktası olmuştur. Dr E. Donnal Thomas ve grubu 1977 yılında 100 akut lösemi tanısı konulan hastaya yapılan nakil sonuçlarını Dünya Hematoloji camiasının en ünlü ve prestijli olan Blood dergisinde yayınlamıştır. Dr. E. Donnal Thomas bu başarısını 1990 yılında Nobel Ödülü ile taçlandırmıştır. Bu hastalardaki başarının en önemli nedeni nokta doku grubu uygun hastalardan nakil yapılması olmuştur.
 
 
O günden bu günlere çok öneli gelişmeler olmuştur. Hastalar için daha iyi şartlarda hastane odaları kurulmuş, daha etkin, daha az toksik ilaçlar bulunmuş, daha eğitimli doktor, hemşire ve yardımcı sağlık personelleri yetişmiş ve en önemlisi destek tedavilerdeki ilerlemeler olmuştur.
 
 
 

Kan Nedir ?

Kan vücutta kalp ve damarlardan oluşan "dolaşım" sistemi içerisinde dolaşan plazma ve kan hücrelerinden oluşan özel sıvıdır.
 
Kan kabaca plazma dediğimiz sıvı ve şekilli elementlerden oluşur. Pıhtılaşması engellenmiş olan bir tüp kan santrifüj edilirse altta alyuvarlar ve üstte plazma olmak üzere iki ana kısma ayrılır.
 
Arada kan pulcukları (platelet-trombosit)  ve akyuvarlardan oluşan çok ince bir hat kalır, bu hatta " buffy coat" adı verilir.
 
Plazma kanın yaklaşık % 55’ini oluşturur. Plazma içerisinde; su, proteinler ve diğer suda çözünen maddeler bulunur.
 
Kan;
 
• Albumin gibi proteinler, aşılama sonrasında vücut tarafından oluşturulan antikorları da içine alan antikorlar (poliovirus antikorları gibi) ve pıhtılaşma faktörlerinden,
 
• Hormonlardan,
 
• Demir, kalsiyum, magnezyum, sodyum ve potasyum gibi minerallerden,
 
• Folat ve B12 gibi vitaminlerden.
 
Plazma içinde yüzen hücreler alyuvarlar, trombositler ve akyuvarlardan (nötrofiller, eozinofiller, bazofiller, monositler ve lenfositler) oluşur.
 
 
Kök hücre (Stem Cell, Ana hücre) 
 
 
—Çoğalma,
 
—Kendini yineleme ve idame ettirme,
 
—Farklılaşmış dokulara özgü hücreleri oluşturabilme,
 
—Hasarlanmış dokuyu tamir edebilme yeteneklerine sahip hücrelerdir.
 
Genel Tanımlar: Kök  Hücreler farklılaşma kapasitelerine göre ya da elde edildikleri kaynağa göre sınıflandırılabilir.
 
1-Totipotent Kök Hücre: Embriyonik ve plasenta gibi embriyonik olmayan  hücrelere dönüşebilen kök hücrelerdir. Fertilize yumurta buna bir örnektir.
 
2-Pluripotent Kök Hücre: Bütün embriyonik hücrelere dönüşebilen ancak “totipotent” ve ve non-embriyojenik hücrelere dönüşemeyen kök hücrelerdir.
 
3-Multipotent Kök Hücre: Özelleşmiş hücre gurupları oluşturulabilen kök hücrelerdir.
 
4-Projenitör Kök Hücre: Tek tip kök hücre tipi  oluşturabilen kök hücrelerdir.
 
 

Hemotopoetik Hücre Nedir?

Vücudunuzdaki kan hücrelerinin tümü hematopoetik kök hücreler denen, genç (olgunlaşmamış) hücrelerden oluşur.
 
(Hematopoetik sözcüğü “kan oluşturan” anlamına gelir.) Her ne kadar bunlara genellikle “kök hücreler” denilse de bu hücreler klonlama ve diğer çeşit araştırmalara konu olan embriyonik kök hücrelerle aynı değildir. Tüm kan hücrelerini ve immün sistem hücrelerini oluşturan, multipotent özellikte hücrelerdir.
 
 

Kan Kök Hücresi nedir?

Kemik iliği kan hücrelerinin yapıldığı süngerimsi dokudur. Kemiklerin merkezindeki boşlukta bulunur. Yenidoğanlarda tüm kemiklerde aktif kemik iliği vardır. Birey genç erişkinliğe ulaştığında el, ayak, kol ve bacak kemiklerinde sarı ilik bulunur ve kan yapımı durmuştur. Sırt kemikleri (vertebralar), kalça ve omuz kemikleri, kaburgalar, göğüs kemiği ve kafatası erişkinlerdeki kan hücrelerinin yapıldığı kırmızı kemik iliğini içerir. Kemik iliği, hücre açısından çok zengin ve deriden sonra vücudun en büyük organıdır.
 

Kök Hücreler Nasıl Tanınır?

Kan hücreleri değişik yöntemlerle tanınabilir. Akış sitometrisi denilen bir yöntemle bu hücreler üzerinde bulunan, tanımlayıcı yüzey belirleyicilere göre hazırlanmış monoklonal antikorlarla boyanarak sayılabilirler.
 
Flow sitometride bu hücreler CD34 (4) ve Lin-; Thy-1lo, Dr-,  CD38(+) olarak saptanırlar.
 

Kan Kök Hücreleri sadece kemik iliğinde mi bulunur?

 
Kan kök hücreleri sadece kemik iliğinde değil, daha az miktarda da olsa çevresel kanda da bulunurlar. Bunlara çevresel kan kök hücreleri denir. Günümüzde değişik ilaçlarla, kemik iliğinden kana geçen kök hücre sayısını artırmak ve bunları toplamak mümkündür.


Sosyal Medyada Paylaş


İlgili Makaleler