Akciğer kanseri maliyeti 129 milyar lira

Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı dolayısıyla Türk Tıbbi Onkoloji Derneği (TTOD) ve AstraZeneca Türkiye iş birliğiyle hazırlanan “Türkiye’de Akciğer Kanseri: Güncel Veriler Işığında Politika Önerileri” raporu, hastalığın Türkiye için hem can kaybı hem de ekonomik yük açısından ulaştığı devasa boyutu gözler önüne serdi.

Ankara’da düzenlenen programda konuşan uzmanlar, erken tanı ve ulusal tarama programlarının hayata geçirilmesinin, bu ağır yükü hafifletmede tek kritik adım olduğunu vurguladı.

Maliyet Alarmı: Yıllık Yük 129 Milyar Lira

Başkent Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Simten Malhan, akciğer kanserinin yarattığı ekonomik yükün boyutlarını açıkladı.

Prof. Dr. Simten Malhan: “Akciğer kanserinin Türkiye’deki maliyeti 129 milyar lira. Sadece tedavi yüklerinin 48 milyar lira olduğunu görüyoruz, geri kalanı ise toplumsal yük.”

Malhan, bu maliyetin SGK harcamalarının yaklaşık %9,19’una denk geldiğini belirterek, kanserli hastanın refakatçi, iş gücü kayıpları ve erken ölüm maliyetlerinin de bu büyük toplumsal yükün içinde yer aldığının altını çizdi. Dünya genelindeki 25,2 trilyon dolarlık kanser yükünün en büyük dilimini de akciğer kanseri oluşturuyor.

Erken Tanı ile 7 Bin Ölüm Engellenebilir

TTOD Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Nuri Karadurmuş, Türkiye’de her yıl yaklaşık 41 bin yeni akciğer kanseri tanısı konulduğunu ve tüm kanser ölümlerinin %18’ini oluşturduğunu belirtti: “Yani 5 insandan 1’ini akciğer kanseri nedeniyle kaybediyoruz.”

Karadurmuş ve Prof. Dr. Malhan’ın ortak vurgusu, erken tanının hayatiliği oldu. Rapor kapsamında yapılan simülasyon analizi çarpıcı bir sonuç ortaya koydu:

Prof. Dr. Simten Malhan: “Ülkemizde bir tarama programı olursa yaklaşık 7 bin hastanın ölümünün engellenebileceği, 13 binden fazla hastanın da yeni evreye geçmeden erken evrede tedavi edilebileceğini hesapladık.”

Vakaların %60’ı Geç Evrede Geliyor

Prof. Dr. Karadurmuş, vakaların maalesef yüzde 55 ila 60′ının dördüncü evrede (metastaz yapmış) teşhis edildiğini belirterek, farkındalığın artırılmasıyla cerrahi şansının yüksek olduğu erken evrelerin yakalanabileceğini ifade etti.

Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Deniz Köksal ise erken tanıda tarama programlarının ve teknolojinin önemine değindi. Köksal, Hacettepe’de yapay zeka desteğiyle değerlendirilen 60 binin üzerindeki akciğer grafisinde, 6 erken akciğer kanseri tanısı koyarak tüm hastaların sağlıklarına kavuştuğunu örnek gösterdi.

AstraZeneca Türkiye Kurumsal İlişkiler Direktörü Erdal Kiraz da, Türkiye’de akciğer kanserinin neredeyse %80’inin geç evrede teşhis edildiğini doğrulayarak, teknoloji ve yapay zeka entegrasyonuyla erken teşhis projelerini hayata geçirdiklerini belirtti.

Uzmanlar, hazırlanan bu raporun politika yapıcılar için hem ekonomik hem de insani maliyeti göz önüne sererek, acil bir ulusal tarama programı oluşturulması yönünde güçlü bir çağrı niteliğinde olduğunu ifade etti.