Cliacil Şurup

Cliacil Şurup (fenoksimetilpenisilin) hangi hastalıklarda kullanılır? Çocuklarda güvenli doz, yan etkiler, kullanım uyarıları ve pediatri uzmanlarının önerileri. Boğaz enfeksiyonları ve strep A için güncel rehber.

İlaç
17.06.2023
Cliacil Şurup

Klinik Rehber Tabanlı Bilgi – Cliacil Şurup

2 Haziran 2026 • Okuma Süresi: 9 dk

Klinik Bilgi Notu: Bu içerik; çocuk enfeksiyon hastalıkları, pediatri ve aile hekimliği klinik yaklaşımları ile güncel uluslararası kılavuzlar (AAP, IDSA, WHO) dikkate alınarak hazırlanmıştır. Fenoksimetilpenisilin (Cliacil) özellikle grup A streptokok tonsillofarenjiti tedavisinde birinci basamak oral antibiyotiktir.
Bu içerik şu kişiler için hazırlanmıştır: Çocuğuna Cliacil şurup reçete edilen ebeveynler; tekrarlayan bademcik iltihabı, sinüzit, orta kulak iltihabı veya bronşit tanısı alan çocukların yakınları; antibiyotik kullanımında doğru doz, saklama ve tedavi süresini merak edenler; penisilin alerjisi ve ilaç etkileşimleri hakkında bilgi isteyenler.

Cliacil (fenoksimetilpenisilin potasyum), dar spektrumlu, asit-stabil bir oral penisilindir. Penisilin G’nin aksine mide asidinde parçalanmaz, bu nedenle oral kullanıma uygundur.

Başlıca duyarlı mikroorganizmalar: grup A beta-hemolitik streptokok (Streptococcus pyogenes), pnömokok (Streptococcus pneumoniae), diğer streptokoklar, oral anaeroblar. Metisiline dirençli stafilokok, enterokok ve çoğu gram-negatif basile etkisizdir.

Klinik Not: Strep A farenjitinde tedavi süresi mutlaka 10 gün olmalıdır; erken kesilmesi romatizmal ateş, poststreptokoksik glomerülonefrit ve peritonsiller apse riskini artırır. Penisilin alerjisi durumunda alternatif: makrolid (eritromisin, azitromisin) veya klindamisin.

Cliacil Şurup – Klinik Özet

Klinik endikasyonlar (hangi durumlarda kullanılır?)
  • Grup A beta-hemolitik streptokok tonsillofarenjiti: İlk tercih oral antibiyotik. Ateş, boğaz ağrısı, eksüda, ön boyun lenf bezlerinde hassasiyet.
  • Otitis media (orta kulak iltihabı): Penisiline duyarlı pnömokok veya streptokok etkenli olgularda.
  • Sinüzit (akut bakteriyel): 10 günden uzun süren burun akıntısı, yüz ağrısı, çift bası ağrısı.
  • Bronşit / pnömoni (hafif-orta şiddette): Poliklinik vakalarında, pnömokok için.
  • Diş apseleri ve oromandibular enfeksiyonlar: Oral anaeroblar üzerine etkili.
  • Romatizmal ateş profilaksisi (sekonder profilaksi): Her 4 haftada bir benzatin penisilin G yerine fenoksimetilpenisilin oral günlük.
Dozaj rejimi (pediatri ve yetişkin) – Cliacil Şurup 300.000 IU/5 ml
  • Bebek (1 ay-1 yaş): Günde 3-4 kez 2.5 ml (150.000 IU) → 600.000 IU/gün
  • Çocuk (1-6 yaş): Günde 4 kez 5 ml (300.000 IU) → 1.200.000 IU/gün
  • Çocuk (6-12 yaş): Günde 4 kez 7.5 ml (450.000 IU) → 1.800.000 IU/gün
  • Yetişkin ve >12 yaş: Günde 4 kez 10 ml (600.000 IU) → 2.400.000 IU/gün
  • Romatizmal ateş profilaksisi: Doktor reçetesine göre (genellikle günde 2 kez 250 mg).

Önemli: Her 6-8 saatte bir düzenli doz. Aç veya tok alınabilir. 10 günlük tedavi tamamlanmalıdır.

Hazırlama ve saklama koşulları (şurup formu)
  • Kuru toz şişesine kaynatılıp soğutulmuş suyu işaret çizgisine kadar (genelde 80 ml) ekleyin.
  • Kuvvetlice çalkalayın, 1-2 dakika bekleyin, işaret çizgisine kadar tekrar su ekleyip çalkalayın.
  • Hazırlanan şurup buzdolabında (2-8°C) saklanmalı, 14 gün içinde kullanılmalıdır.
  • Her kullanımdan önce 5-10 saniye çalkalayın.
  • Oda sıcaklığında 24 saat içinde bozulur, dondurmayın.
En sık görülen yan etkiler ve yönetimi
  • Gastrointestinal: İshal (%5-10), bulantı, kusma, karın ağrısı. Probiyotik ve bol sıvı.
  • Alerjik deri döküntüsü: Makülopapüler döküntü (%1-2) – ürtiker veya dispne varsa ilacı durdurun.
  • Ağızda mantar (oral kandidiyaz): Uzun süreli kullanımda; nistatin süspansiyon.
  • Ciddi: Anafilaksi (çok nadir, <0.01%) – nefes darlığı, yüzde şişlik: hemen acil.
Kontrendikasyonlar ve ilaç etkileşimleri
  • Mutlak kontrendikasyon: Penisilin veya sefalosporinlere karşı anaflaksi öyküsü.
  • Metotreksat: Penisilinler metotreksatın atılımını azaltır, toksisite riski artar.
  • Probenesid: Penisilinin serum düzeyini artırır.
  • Oral kontraseptifler: Minimal etki.

1. Fenoksimetilpenisilin endikasyonları – Karşılaştırmalı tablo

Enfeksiyon En sık etken Cliacil etkinliği Tedavi süresi
Streptokok farenjit/tonsillit Grup A streptokok Altın standart, duyarlılık %99+ 10 gün
Akut otitis media Pnömokok, H.influenzae Orta derecede 7-10 gün
Sinüzit (bakteriyel) Pnömokok, streptokok Etkili (duyarlı suş) 10-14 gün
Diş apsesi Oral streptokok, anaerob Etkili 5-7 gün

2. Doğru doz hesaplama ve uygulama hatalarından kaçınma

Cliacil şurup her 5 ml’de 300.000 IU etkin madde içerir. En sık yapılan hatalar: ölçek yerine ev kaşığı kullanmak (kutu içindeki ölçek kullanılmalı), dozu atlamak, 10 günü tamamlamamak, buzdolabında saklamamak, 14 günden fazla kullanmak.

3. Penisilin alerjisi: Ne yapmalı?

Gerçek penisilin alerjisi çocuklarda < %1 görülür. Alerji şüphesinde ilacı kesin, doktor alternatif (makrolid, klindamisin) reçete edebilir. Ciddi alerji kayıt altına alınmalı.

4. Antibiyotik direnci ve gereksiz kullanım

Ülkemizde grup A streptokokta penicilline direnç çok düşüktür. Viral enfeksiyonlarda antibiyotik kullanmayın.

5. Hangi doktora başvurulur, hangi testler istenir?

Çocuk doktoru veya aile hekimi. Testler: Boğaz kültürü, hızlı antijen testi, ASO.

6. Sık Sorulan Sorular (SSS)

Soru: Cliacil şurup buzdolabında unutulursa oda sıcaklığında ne kadar dayanır?
Cevap: 25°C altında maksimum 24 saat. Daha uzun süre kaldıysa yeni şişe alın.
Soru: Çocuğum boğaz ağrısı geçti, 10 günü tamamlamalı mıyım?
Cevap: Evet, kesinlikle 10 gün tamamlanmalıdır. Aksi halde romatizmal ateş riski artar.
Soru: Cliacil ile probiyotik verilebilir mi?
Cevap: Evet, antibiyotik dozundan en az 2 saat ara ile verilmelidir.

7. Güncel klinik kılavuzlar ne söylüyor?

IDSA 2023: Strep A farenjitinde birinci basamak oral penisilin, 10 gün.
AAP Red Book 2024: Fenoksimetilpenisilin, duyarlılık gösterilmişse kullanılabilir.
WHO Essential Medicines List (2025): Fenoksimetilpenisilin oral çözelti temel ilaçtır.

8. Kaynaklar

  • American Academy of Pediatrics. Red Book. 2024.
  • IDSA. Clinical Practice Guideline for Group A Streptococcal Pharyngitis. 2023.
  • WHO Model List of Essential Medicines for Children – 9th List (2025).
  • UpToDate – Penicillin V: Drug information.
Cliacil Şurup ile güvenli ve etkili tedavi için son söz

Fenoksimetilpenisilin, doğru endikasyonda ve doğru sürede kullanıldığında streptokok enfeksiyonlarında yüksek başarı sağlar. Şurubu uygun şekilde hazırlayın, buzdolabında saklayın, 10 günlük tedaviyi tamamlayın. Herhangi bir olumsuz reaksiyonda doktorunuza danışın. Gereksiz antibiyotik kullanmayın ve kalan şurubu başkasıyla paylaşmayın.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Cliacil reçeteli bir ilaçtır; kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.