Largactil 100 mg nedir? Largactil nedir?

Largactil 100 mg, psikiyatrik hastalıkların tedavisinde kullanılan klorpromazin etken maddeli bir antipsikotik ilaçtır. Kullanım alanları ve yan etkileri hakkında kısa bilgiler.

İlaç
17.06.2023
Largactil 100 mg nedir? Largactil nedir?

Klinik Rehber Tabanlı Bilgi

Son Güncelleme 28 Mayıs 2026 • Okuma Süresi: 13 dk

Klinik Bilgi Notu: Bu içerik; psikiyatri, nöroloji ve klinik farmakoloji branşlarının güncel kılavuzları ile ilaç prospektüsü dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Bu içerik şu kişiler için hazırlanmıştır: Akut ve kronik psikotik bozukluklar (şizofreni, paranoid deliryum, şizofrenik olmayan kronik deliryum), şiddetli davranış bozuklukları, ajitasyon ve mani gibi durumlar nedeniyle Largactil (etkin madde: klorpromazin) kullanması önerilen hastalar; ilacın nasıl, ne zaman ve hangi dozda kullanılacağını merak edenler; olası yan etkiler (özellikle sedasyon, ekstrapiramidal semptomlar, ortostatik hipotansiyon, endokrin bozukluklar) ve ilaç etkileşimleri hakkında bilgi almak isteyenler; gebelik, emzirme, çocuk ve yaşlı popülasyonlarda dikkat edilmesi gerekenleri öğrenmek isteyen herkes için hazırlanmıştır.

Largactil, etkin maddesi klorpromazin olan, tipik (birinci kuşak) antipsikotikler grubuna ait bir nöroleptik ilaçtır. Fenotiyazin türevi olan bu ilaç, vagolitik, sempatikolitik, sedatif ve antiemetik özelliklere sahiptir.

Etkisini, beyindeki dopamin, serotonin, histamin ve alfa-adrenerjik reseptörleri bloke ederek gösterir. Tipik antipsikotiklerin ilk temsilcisi olan klorpromazin, psikiyatride önemli bir kilometre taşı olarak kabul edilmekte olup, kronik psikiyatri hastalarının hastane dışında tedavi edilebilmesini olanaklı hale getirmiştir.

Largactil, akut ve kronik psikotik bozukluklar başta olmak üzere çok çeşitli alanlarda kullanılan bir ilaçtır. Oral tablet formu (100 mg) yanı sıra enjeksiyonluk ampul formu (25 mg) da bulunmaktadır. Yağda yüksek oranda çözündüğü ve vücut yağlarında depolandığı için vücuttan atılımı çok yavaştır.

Klinik Not – Nöroleptik Malign Sendrom ve QT Uzaması Uyarısı: Largactil ile tedavi sırasında, yüksek ateş, kas rijiditesi, otonomik fonksiyon bozuklukları ve bilinç değişikliği ile karakterize, hayatı tehdit eden Nöroleptik Malign Sendrom (NMS) gelişebilir. Açıklanamayan hipertermi durumunda tedavi derhal kesilmelidir. Ayrıca, Largactil QT aralığını doza bağlı olarak uzatabilir ve ölümcül ventriküler aritmi (torsade de pointes) riskini artırabilir. Tedavi öncesi EKG çekilmesi ve elektrolit izlemi önerilmektedir.

Largactil – Klinik Özet

Largactil nedir ve hangi durumlarda kullanılır?
  • Nöro-Psikiyatride: Akut psikozlar (ajitasyon durumları, hipomani ve maniler, delirium nöbetleri, konfüzyonlu sendromlar), kronik psikozlar (şizofrenik durumlar, özellikle paranoid şizofreniler, kronik deliryum durumları), büyüklerde ve çocuklarda saldırganlık durumları, senil demans sırasındaki eksitasyon durumları.
  • Genel Tıpta: Çeşitli hastalıklar sırasında görülebilen anksiyete ve ajitasyon durumları, bulantı ve kusmalar, kaşıntılı dermatozlar, infantil nörotoksikozlar.
  • Anestezide ve Doğumda: Hastanın anesteziye hazırlanması (potansiyalize anestezi), şok durumlarının önlenmesi ve tedavisi, doğum analjezisi ve eklampsi.
  • Diğer Endikasyonlar: Preeklampsi, inatçı hıçkırık, tetanoz gibi durumlarda da kullanılabilir.
Nasıl ve hangi dozda kullanılır? (Erişkin oral)
  • Yetişkinler: Standart başlangıç dozu 25-150 mg/gün olup, günlük doz 2 veya 3 defada bölünerek alınır. Tedaviye düşük dozla başlanıp, etkili doz bulunana kadar kademeli olarak artırılır.
  • Maksimum doz: Normal şartlarda günlük doz 300 mg’ı geçmemelidir. İstisnai durumlarda (örneğin şiddetli dirençli vakalar) doz, klinik takip altında maksimum 600 mg/gün’e yükseltilebilir.
  • Akut Psikomotor Ajitasyon (Acilde): Kısa süreli tedavi için kullanılabilir. Damar yoluyla uygulama gerektiğinde, IM veya IV yavaş enjeksiyon tercih edilir. Etki başlangıcı IV uygulamada 2-5 dakikadır.
  • 6 yaşından büyük çocuklar: Doz 1 ila 5 mg/kg/gün arasında ayarlanır. Tablet formu 6 yaş altı çocuklarda önerilmez.
  • Uygulama şekli: Tabletler bir bardak su ile bütün olarak yutulur. Yemeklerden sonra alınması mide rahatsızlığını azaltabilir. Her gün aynı saatte alınması önerilir. Tedavi süresi ve doz değişiklikleri mutlaka doktor kontrolünde yapılmalıdır.
Largactil en sık görülen yan etkileri nelerdir?
  • Sinir Sistemi (Çok yaygın): Sedasyon ve uyku hali (özellikle tedavinin başlangıcında, düşük dozlarda bile), ekstrapiramidal sendrom (erken diskinezi, akinetik semptomlar, akatizi, hipertoni), geç diskinezi (tardif diskinezi, özellikle uzun süreli tedavilerde).
  • Endokrin ve Metabolik (Yaygın): Hiperprolaktinemi, amenore, galaktore, jinekomasti, impotans, libido kaybı (frijidite). Kilo alımı çok yaygın görülür; glukoz toleransında değişiklikler ve hiperglisemi de bildirilmiştir.
  • Kardiyovasküler Sistem: Ortostatik hipotansiyon (kan basıncında ani düşme), taşikardi, QT aralığında uzama (doza bağlı). Nadiren torsade de pointes, ventriküler aritmi ve ani ölüm riski vardır.
  • Otonomik ve Antikolinerjik Etkiler: Ağız kuruluğu, kabızlık, göz uyumu bozuklukları (bulanık görme), idrar retansiyonu (işemede güçlük), terlemede azalma ve ısı intoleransı.
  • Cilt ve Gözler: Deri pigmentasyonları, fotosensitivite (güneşe karşı aşırı duyarlılık), gözün ön segmentinde kahverengimsi birikintiler (uzun süreli kullanımda).
  • Hematolojik ve Hepatik: Lökopeni, agranülositoz, eozinofili, trombositopeni. Kolestatik sarılık ve ölümcül olabilen karaciğer toksisitesi (özellikle tedavinin ilk haftalarında dikkatli olunmalıdır).
Hangi durumlarda kesinlikle kullanılmamalıdır? (Kontrendikasyonlar)
  • Alerji: Klorpromazine veya tabletteki yardımcı maddelerden (laktoz, sukroz, boyar maddeler gibi) herhangi birine karşı aşırı duyarlılık.
  • Kemik iliği depresyonu ve agranülositoz öyküsü.
  • Dar açılı glokom, prostat hipertrofisine bağlı idrar retansiyonu, barbitürat veya alkol komaları.
  • Parkinson hastalığı (istisnai durumlar haricinde).
  • QT aralığını uzatan ve torsade de pointes riskini artıran bazı ilaçlarla (sitalopram, essitalopram, dopamin agonistleri, bazı antiaritmikler vb.) birlikte kullanım kontrendikedir.
  • 1 yaşın altındaki çocuklarda kontrendikedir. 6 yaş altı çocuklarda tablet formu önerilmez.
  • Şiddetli karaciğer ve böbrek yetmezliği (birikim riski).

1. Largactil – Endikasyon ve doz tablosu (Yetişkin oral)

Endikasyon Başlangıç Dozu (günlük) Maksimum Doz Tedavi Süresi / Notlar
Akut ve kronik psikozlar (şizofreni, paranoid deliryum) 25-75 mg/gün (bölünmüş dozlar halinde) 300-600 mg/gün (dirençli vakalarda) Kademeli doz titrasyonu ve düzenli klinik izlem gerekir
Ajitasyon, şiddetli anksiyete, manik ataklar 50-100 mg/gün (2-3 bölünmüş doz) 200 mg/gün’ü geçmemelidir (akut ataklarda kısa süreli yüksek doz gerekebilir) Semptomlar kontrol altına alındıktan sonra en düşük etkili idame dozuna geçilir
Bulantı ve kusma (antiemetik) 25-50 mg/gün Kısa süreli kullanım Daha düşük dozlar yeterli olabilir
Geriyatrik popülasyon (≥65 yaş) 10-25 mg/gün (başlangıç) 50-75 mg/gün Hipotansiyon, sedasyon ve ekstrapiramidal etkilere karşı yüksek duyarlılık; düşük başlangıç dozu titrasyonu zorunludur.

2. Özel durumlarda dikkat edilmesi gerekenler

  • Gebelik (Kategori C): Yeterli veri bulunmamaktadır; hayvan çalışmaları üreme toksisitesi göstermiştir. Dekompansasyonu önlemek gerekli olsa da, gebelik sırasında Largactil kullanımı önerilmez. Gebeliğin üçüncü trimesterinde maruz kalan yenidoğanlarda ekstrapiramidal semptomlar ve yoksunluk belirtileri görülebilir (ajitasyon, hipertoni, tremor, solunum sıkıntısı, beslenme bozukluğu).
  • Emzirme: Klorpromazin anne sütüne geçer; bu nedenle Largactil tedavisi sırasında emzirme önerilmez.
  • Pediatrik (<6 yaş): Tablet formu 6 yaş altı çocuklarda kontrendikedir. 1 yaş altında kullanım kesinlikle kontrendikedir (ani bebek ölümü sendromu riski). 6 yaş üstü çocuklarda doz 1-5 mg/kg/gün arasında ayarlanır.
  • Yaşlılar (>65 yaş): Düşük başlangıç dozu (örneğin 10-25 mg/gün) ve daha yavaş doz titrasyonu önerilir. Ortostatik hipotansiyon, sedasyon, kronik kabızlık (paralitik ileus riski) ve ekstrapiramidal etkiler yaşlılarda daha sık görülür. Yaşlı demans hastalarında antipsikotik kullanımı artmış ölüm riski ile ilişkilidir.
  • Karaciğer ve Böbrek Yetmezliği: Kanda ilaç birikimi riski nedeniyle şiddetli karaciğer ve/veya böbrek yetmezliği olan hastalar yakından izlenmelidir; doz azaltılması gerekebilir. Ciddi karaciğer toksisitesi gelişirse tedavi derhal kesilmeli ve alternatif ilaç düşünülmelidir.
  • Kardiyovasküler hastalıklar: Largactil kinidin benzeri etkilere sahip olduğu için, belirli kardiyovasküler hastalığı olanlarda (konjestif kalp yetmezliği, miyokard enfarktüsü öyküsü) hipotansiyon ve taşikardi riski artar; düzenli EKG izlemi gereklidir.
  • Epilepsi: Klorpromazin nöbet eşiğini düşürebilir. Epileptik hastalarda nöbet meydana gelirse tedavi kesilmeli ve hasta yakından izlenmelidir.
Klinik Not – İlaç Etkileşimleri (Güvenli kullanım için kritik): Largactil, birçok ilaçla etkileşime girme potansiyeli yüksek bir moleküldür. • Merkezi sinir sistemi depresanları (alkol, benzodiazepinler, opioidler, trisiklik antidepresanlar) ile birlikte kullanıldığında aditif sedasyon ve solunum depresyonu riski artar. • Atropin benzeri etkili ilaçlar (antihistaminikler, antispazmodikler, antiparkinson ilaçlar) ile antikolinerjik etkiler (ağız kuruluğu, kabızlık, idrar retansiyonu) şiddetlenir. • Antihipertansiflerle birlikte kullanım, özellikle ortostatik hipotansiyonu şiddetlendirebilir. • Levodopa ve dopamin agonistleri: Largactil bu ilaçların etkisini antagonize eder. Parkinson hastalarında kullanımı önerilmez. • Lityum: Konfüzyon, hiperrefleksi ve lityum düzeylerinde hızlı artış bildirilmiştir. • Largactil, karaciğerde CYP2D6 enzimi tarafından metabolize edildiği için bu enzimi inhibe eden veya indükleyen ilaçlarla (paroksetin, fluoksetin, bupropion gibi) etkileşebilir. Mevcut tüm ilaçları doktora bildirmek ve olası ilaç etkileşimlerine karşı dikkatli olmak şarttır.

3. Largactil ile önemli ilaç etkileşimleri (detaylı tablo)

İlaç Grubu / Etken Madde Etkileşim Sonucu Öneri
MSS depresanları (alkol, benzodiazepinler, opioidler, barbitüratlar) Aditif sedasyon, solunum depresyonu, koma riski Birlikte kullanımdan kaçının veya dozları düşürün; alkol kesinlikle yasaktır.
Antihipertansifler (alfa blokerler, beta blokerler, kalsiyum kanal blokerleri) Ortostatik hipotansiyon riskinde artış Kan basıncını düzenli izleyin; antihipertansif dozunu ayarlayın.
Antikolinerjik ilaçlar (atropin, antihistaminikler, antispazmodikler, trisiklik antidepresanlar) Ağız kuruluğu, kabızlık, idrar retansiyonu, bulanık görme şiddetlenir Özellikle yaşlı ve prostat sorunu olanlarda dikkatli olun; kabızlığa karşı önlem alın.
Levodopa, dopamin agonistleri (bromokriptin, pramipeksol) Antagonizma, ilaç etkinliğinde azalma Parkinson hastalarında kullanmayın; birlikte kullanım gerekiyorsa doz ayarı yapın.
Lityum Ensefalopati, konfüzyon, lityum seviyesinde hızlı yükselme Birlikte kullanımda lityum seviyesini ve nörolojik durumu sıkı izleyin.
QT aralığını uzatan ilaçlar (sınıf I/III antiaritmikler, moksifloksasin, haloperidol, metadon) Torsade de pointes ve ani ölüm riski artar Kontrendikedir; birlikte kullanmayın. Mümkün değilse EKG ve elektrolit izlemi şart.
Antasitler (alüminyum/magnezyum içerenler) Klorpromazinin gastrointestinal emilimini azaltır En az 2 saat ara ile uygulayın.

4. Sık Sorulan Sorular (SSS) – Largactil

Soru: Largactil ne kadar sürede etki eder?
Cevap: Largactil’in etki başlangıcı uygulama yoluna göre değişir. Oral tablet formunda etki genellikle 30-60 dakika içinde başlar, yaklaşık 2-4 saatte pik yapar ve 6-8 saat sürer. Akut psikomotor ajitasyonda, kas içi (IM) veya damar içi (IV) uygulandığında etki çok daha hızlıdır (IV ile 2-5 dakika). Kronik psikozlarda tam terapötik etki için birkaç hafta düzenli kullanım gerekebilir.
Soru: Largactil kilo yapar mı? Yan etkileri arasında kilo alımı var mı?
Cevap: Evet, Largactil (ve tipik antipsikotiklerin çoğu) uzun süreli kullanımda iştah artışına ve metabolik değişikliklere bağlı olarak kilo alımına neden olabilir[reference:50]. Bu etki, atipik antipsikotiklere kıyasla daha az olmakla birlikte, klinik pratikte göz ardı edilmemelidir. Düzenli egzersiz, diyet düzenlemeleri ve kilo takibi önerilir. Diyabet ve hiperlipidemi riski de artabilir.
Soru: Largactil’i alkolle birlikte alabilir miyim?
Cevap: Hayır, kesinlikle almayınız. Largactil ve alkol, merkezi sinir sistemi üzerinde aditif depresan etki gösterir; bu da aşırı sedasyon, solunum depresyonu, koma ve ölüme yol açabilir. Alkol ayrıca Largactil’in yan etkilerini şiddetlendirir ve karaciğer toksisitesi riskini artırır. Tedavi süresince alkol tüketiminden kaçınılmalıdır.
Soru: Largactil’i aniden kesersem ne olur? Kesilme sendromu olur mu?
Cevap: Largactil, özellikle uzun süreli kullanımda ani kesilirse, bulantı, kusma, baş ağrısı, terleme, uykusuzluk ve psikotik semptomlarda rebound (şiddetli geri dönüş) görülebilir. Ayrıca, nöroleptik ilaçların aniden kesilmesi, tardif diskinezinin ortaya çıkmasına neden olabilir veya mevcut diskineziyi kötüleştirebilir. Ağır tardif diskinezi vakalarında, antipsikotik dozu düşürülürken semptomların şiddetlenebileceği veya ortaya çıkabileceği akılda tutulmalıdır. Bu nedenle Largactil, doktor kontrolünde ve doz kademeli olarak azaltılarak kesilmelidir.
Soru: Largactil’in fiyatı nedir? SGK karşılıyor mu?
Cevap: Largactil, beyaz reçete ile satılan bir ilaçtır. 100 mg 30 tabletlik ambalajının güncel eczane satış fiyatı yaklaşık 200,52 TL’dir. SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu), belirtilen endikasyonlarda (psikotik bozukluklar, şizofreni, ajitasyon vb.) doktor reçetesiyle bu ilacı geri ödeme kapsamında karşılamaktadır. En doğru güncel fiyat ve geri ödeme bilgisi için eczacınıza danışınız.
Soru: Largactil ne tür yan etkiler yapar? Hangi durumlarda acil doktora başvurmalıyım?
Cevap: Sık görülen yan etkiler arasında uyku hali, ağız kuruluğu, kabızlık, baş dönmesi (ortostatik hipotansiyon), kilo alımı sayılabilir. Ancak aşağıdaki durumlarda DERHAL doktora başvurmalısınız: kontrol edilemeyen kas hareketleri (dil çıkarma, yutkunma güçlüğü, ani kasılmalar), yüksek ateş, kas rijiditesi, bilinç değişikliği (Nöroleptik Malign Sendrom belirtileri); çarpıntı, bayılma, göğüs ağrısı (QT uzaması ve aritmi belirtileri); sarılık (ciltte ve göz aklarında sararma), koyu renkli idrar, şiddetli karın ağrısı (karaciğer toksisitesi); yeni başlayan şiddetli baş ağrısı, nöbet; alerjik reaksiyon (deri döküntüsü, yüz ve boğazda şişme, nefes darlığı).

5. Güncel klinik kılavuzlar neler söylüyor?

Şizofreni Tedavisinde Kullanımı (APA Kılavuzu): Tipik antipsikotikler (klorpromazin dahil), özellikle pozitif semptomların (halüsinasyonlar, delüzyonlar) yoğun olduğu akut psikoz ataklarında ve atipik antipsikotiklerin yetersiz kaldığı veya tolere edilmediği dirençli vakalarda hala önemli bir tedavi seçeneğidir. Ancak, yüksek ekstrapiramidal yan etki riski ve tardif diskinezi nedeniyle birinci basamak tedavi olarak önerilmez.

Akut Psikomotor Ajitasyon ve Acil Psikiyatri (WFSBP ): Akut psikotik ajitasyonun yönetiminde, oral veya parenteral klorpromazin hızlı etkili ve etkin bir seçenektir. Ancak, ortostatik hipotansiyon ve kardiyak riskler (QT uzaması) nedeniyle özellikle yaşlılarda ve kardiyovasküler hastalığı olanlarda dikkatli olunmalıdır; uygulama sırasında yatış pozisyonunda EKG monitorizasyonu önerilir.

FDA/EMA Güncellemeleri: Tüm tipik antipsikotikler için en koyu kutu uyarısı (black box warning) devam etmektedir: demansla ilişkili psikozu olan yaşlı hastalarda mortalite riskinde artış. Ayrıca, klorpromazinin nöbet eşiğini düşürebileceği, epileptik hastalarda dikkatli kullanımı gerektiği vurgulanmaktadır. Antipsikotik ilaçlarla tedavi edilen hastalarda venöz tromboembolizm (VTE) riskinde artış bildirilmiştir; risk faktörleri taşıyan hastalarda önleyici tedbirler alınmalıdır.

6. Kaynaklar

  • Largactil (Klorpromazin) Prospektüsü (güncel versiyon).
  • APA – Practice Guideline for the Treatment of Patients with Schizophrenia.
  • WFSBP – Guidelines for the treatment of acute psychotic agitation.
  • FDA – Chlorpromazine prescribing information.
  • EMA – Chlorpromazine assessment report.
  • UpToDate – Chlorpromazine: Drug information.

Unutmayın – Largactil kullanırken kritik güvenlik notları

1. Largactil, tipik bir antipsikotiktir ve özellikle ekstrapiramidal yan etkiler (kas sertliği, huzursuzluk, kontrolsüz hareketler) ve kardiyak riskler (QT uzaması, ortostatik hipotansiyon) açısından düzenli izlem gerektirir. Düşük dozla başlanmalı, doz kademeli olarak artırılmalıdır.
2. Nöroleptik Malign Sendrom (NMS) belirtilerine (yüksek ateş, kas rijiditesi, bilinç değişikliği, otonomik instabilite) dikkat edin. Bu belirtiler ortaya çıkarsa ilacı durdurun ve acil tıbbi yardım alın.
3. Gebelik (özellikle üçüncü trimester) ve emzirme döneminde kullanmayın. Largactil anne sütüne geçer ve yenidoğanda yoksunluk semptomlarına neden olabilir.
4. Largactil, sedasyon yaptığı için tedavinin başlangıcında araç veya makine kullanmayın. Alkol ile birlikte KESİNLİKLE KULLANMAYIN.
5. İlacı aniden kesmeyin; doz, doktor kontrolünde en az birkaç hafta içinde kademeli olarak azaltılmalıdır. Ani kesilme, şiddetli yoksunluk belirtilerine ve psikotik semptomların şiddetli geri dönüşüne (rebound) yol açabilir.
6. Largactil, birçok ilaçla (MSS depresanları, antihipertansifler, lityum, QT uzatan ilaçlar) etkileşir. Kullandığınız tüm ilaçları doktorunuza bildirin. Düzenli EKG, kan basıncı, karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri yaptırın.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Largactil kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın. Doz ve tedavi süresini doktorunuz belirlemelidir. Sağlık profesyonelinin önerileri her zaman birincil önceliğe sahiptir. Herhangi bir yan etki veya alerjik reaksiyon durumunda kullanımı durdurun ve sağlık kuruluşuna başvurun.

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.