Şeker hastalığı ilaçları hangisidir?

✅ Tıbben Doğrulandı: Bu içerik endokrinoloji, diyabet tedavisi ve güncel ilaç rehberleri incelenerek güncellenmiştir.

Son Güncelleme: 23 Kasım 2025
· ⏱ Okuma Süresi: ~6 dakika

Klinik Sağlık Editörü

Bu içerik tip 2 diyabet tedavisi, antihiperglisemik ilaçlar ve güncel ADA/EASD kılavuzları incelenerek hazırlanmıştır.

Şeker hastalığı (diyabet), özellikle tip 2 diyabet, yaşam tarzı değişikliğiyle birlikte çeşitli ilaçlarla kontrol altına alınır. Bu ilaçlar farklı mekanizmalarla kan şekerini düşürür; bazıları insülin duyarlılığını artırırken bazıları glikoz üretimini azaltır veya böbrekten şeker atılımını artırır. Aşağıda güncel diyabet ilaç grupları ve örnekleri yer almaktadır.

1) Metformin (Biguanidler)

Tip 2 diyabet tedavisinde ilk tercih edilen ilaçtır. Karaciğerin fazla glikoz üretimini azaltır ve insülin duyarlılığını artırır.

• Glifor
• Glucophage
• Diaformin

2) SGLT-2 İnhibitörleri (İdrarla şeker atılımını artırır)

Son yılların en etkili ve popüler ilaç grubudur. Böbrekten şeker atılımını artırır, aynı zamanda kalp ve böbrek dostudur.

• Jardiance (Empagliflozin)
• Forxiga (Dapagliflozin)
• Invokana (Canagliflozin)

3) GLP-1 Analogları (İştah kontrolü + glikoz düşürücü)

İştahı azaltır, mide boşalmasını yavaşlatır, insülin salgısını artırır. Aynı zamanda kilo vermeye yardımcı olur.

• Ozempic (Semaglutide)
• Victoza (Liraglutide)
• Byetta (Exenatide)

4) DPP-4 İnhibitörleri (Gliptinler)

Kilo aldırmaz, hipoglisemi riski düşüktür. Yemek sonrası şeker yükselmelerini kontrol eder.

• Januvia (Sitagliptin)
• Trajenta (Linagliptin)
• Galvus (Vildagliptin)

5) Sülfonilüreler (İnsülin salgısını artırır)

Eski ama etkili bir gruptur. Ancak hipoglisemi riski diğerlerine göre daha yüksektir.

• Amaryl (Glimepirid)
• Diamicron (Gliclazide)
• Minidiab (Glipizide)

6) Tiazolidindionlar (İnsülin duyarlılığını artırır)

Özellikle insülin direnci yüksek hastalarda etkilidir.

• Actos (Pioglitazone)

7) Alfa-glukozidaz inhibitörleri (Barsakta şeker emilimini yavaşlatır)

• Glucobay (Acarbose)

8) İnsülin çeşitleri

Tip 1 diyabetin temel tedavisi, tip 2 diyabette ise bazı hastalarda ek tedavi olarak kullanılır.

İnsülin türleri:

• Hızlı etkili: Humalog, Novorapid
• Kısa etkili: Actrapid
• Orta etkili: Humulin N
• Uzun etkili: Lantus, Levemir, Tresiba

Hangi ilaç kime uygun?

• Kilosu yüksek olanlar: GLP-1 ve SGLT2 seçilir
• Böbrek problemi olanlar: Uzman kontrolü gerekir
• Kalp hastalığı olanlar: SGLT2 ve GLP-1 tercih edilir
• Yaşlı hastalar: Hipoglisemi riski düşük ilaçlar seçilir (DPP-4)