Deksametazon: Yararları, dozları ve yan etkileri
Deksametazon, antialerjik, immünosupresan ve antiinflamatuar ajan olarak kullanılan sentetik glukokortikoid tipi bir kortikosteroid ilaçtır.
REKLAM ALANI
Klinik Rehber Tabanlı Bilgi
Son Güncelleme 26 Mayıs 2026 • Okuma Süresi: 15 dk
Klinik Bilgi Notu: Bu içerik; endokrinoloji, onkoloji, romatoloji ve acil tıp branşlarının güncel kılavuzları ile ilaç prospektüsü dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Bu içerik şu kişiler için hazırlanmıştır: Deksametazon (Dekort, Kordexa) tedavisi başlanmış veya başlanacak hastalar; ilacın hangi hastalıklarda kullanıldığını, nasıl ve hangi dozlarda uygulandığını merak edenler; olası yan etkiler (özellikle uzun süreli kullanıma bağlı kemik erimesi, kilo artışı, kan şekeri yükselmesi) ve ilaç etkileşimleri hakkında bilgi almak isteyenler; kortikosteroid tedavisinin aniden kesilmemesi gerektiğini ve hangi durumlarda doktora başvurması gerektiğini öğrenmek isteyen herkes için hazırlanmıştır.
Deksametazon, sentetik bir glukokortikosteroiddir. Vücutta doğal olarak üretilen kortizol hormonuna benzer şekilde çalışır; hücre çekirdeğindeki steroid reseptörlerine bağlanarak gen ekspresyonunu modüle eder.
Bu etki mekanizması sayesinde güçlü anti-inflamatuar (yangı giderici), immünosupresif (bağışıklık baskılayıcı) ve anti-alerjik özellikler gösterir. Deksametazon, diğer kortikosteroidlere göre yaklaşık 25-30 kat daha güçlü bir anti-inflamatuar etkiye sahiptir ve uzun etki süresi (36-72 saat) nedeniyle genellikle günde tek doz kullanımı yeterlidir.
Klinik Not – COVID-19’da Deksametazon: 2020 yılında yapılan RECOVERY çalışması, solunum desteği alan ağır COVID-19 hastalarında deksametazonun mortaliteyi anlamlı ölçüde azalttığını göstermiştir. 2025 güncellemelerine göre, oksijen ihtiyacı olan COVID-19 hastalarında günde 6 mg deksametazon (maksimum 10 gün) standart tedavi haline gelmiştir. Daha ağır vakalarda (yoğun bakım, hiperinflamasyon) başlangıçta 20 mg/gün dozları da kullanılabilmektedir.
Deksametazon – Klinik Özet
Deksametazon hangi hastalıklarda kullanılır?
- İnflamatuar ve otoimmün hastalıklar: Romatoid artrit, sistemik lupus eritematozus (SLE), inflamatuar bağırsak hastalıkları, polimiyaljia romatika.
- Alerjik reaksiyonlar: Şiddetli alerjik reaksiyonlar (anafilaksi), ilaç alerjileri, ürtiker.
- Solunum yolu hastalıkları: Şiddetli astım atakları, KOAH alevlenmeleri, krup (çocuklarda), COVID-19 (oksijen ihtiyacı olan hastalarda).
- Beyin ödemi: Primer veya metastatik beyin tümörlerine bağlı ödem, nöroşirürjikal ödem.
- Onkoloji: Lösemi, lenfoma, multipl miyelom tedavisinde (tek başına veya kemoterapi ile kombine); kemoterapiye bağlı bulantı-kusmanın önlenmesi; kanser hastalarında iştah stimülasyonu.
- Endokrin hastalıklar: Adrenal yetmezlik (Addison hastalığı), konjenital adrenal hiperplazi.
- Göz hastalıkları: Üveit, optik nörit, göz cerrahisi sonrası inflamasyon (topikal damla formu).
- Dermatolojik hastalıklar: Şiddetli egzama, kontakt dermatit, psoriasis.
- Ortopedik hastalıklar: Bursit, tendinit, sinovit, disk hernisi.
Deksametazon nasıl uygulanır ve dozları nelerdir?
- Oral (ağızdan) kullanım: Yetişkinlerde günlük doz genellikle 0.5-10 mg arasında değişir, endikasyona göre ayarlanır. Deksametazon tabletleri 0.5 mg, 0.75 mg, 1 mg, 1.5 mg, 2 mg, 4 mg ve 6 mg dozlarında mevcuttur.
- Parenteral (enjeksiyon) kullanım: İntravenöz (IV), intramüsküler (IM), subkutan (SC) veya intraosseöz yoldan uygulanabilir.
- Topikal kullanım: Göz ve kulak damlası formları (örneğin Dekort 5 mg/5 ml) bulunur. Göz damlası genellikle günde 4-6 kez 1-2 damla; kulak damlası ise günde 2-3 kez 2-3 damla uygulanır.
- İntravitreal implant: Diyabetik maküla ödemi gibi durumlarda göz içine yerleştirilen Ozurdex implant (0.7 mg deksametazon) mevcuttur.
- Özel doz rejimleri: Beyin ödeminde başlangıç IV 8-10 mg, ardından oral 16-24 mg/gün (3-4 bölünmüş doz).[reference:15] COVID-19’da günde 6 mg (maksimum 10 gün).[reference:16] Şiddetli astım atağında 8-20 mg IV. Anafilakside 10-20 mg IV.
Deksametazonun en sık görülen yan etkileri nelerdir?
- Metabolik ve endokrin (doza ve süreye bağlı): İştah artışı ve kilo alımı, hiperglisemi (kan şekeri yükselmesi), diyabet kontrolünde bozulma, adrenal yetmezlik (uzun süreli kullanımda aniden kesilirse), Cushing sendromu (ayın yüzü, gövdede obezite, mor çatlaklar).
- Kas-iskelet sistemi: Osteoporoz (kemik erimesi), miyopati (kas güçsüzlüğü, özellikle proksimal kaslar), femur başı avasküler nekrozu (kalça ağrısı), büyüme geriliği (çocuklarda).
- Gastrointestinal: Gastrit, peptik ülser, pankreatit, özofajit.
- Dermatolojik: Ciltte incelme, kolay morarma, stria (çatlaklar), akne, hirsutizm (aşırı tüylenme), yara iyileşmesinde gecikme.
- Nöropsikiyatrik: Uykusuzluk, öfori, depresyon, irritabilite, psikoz (yüksek dozlarda), baş ağrısı, baş dönmesi.
- Kardiyovasküler: Hipertansiyon (tansiyon yükselmesi), sıvı retansiyonu (ödem), konjestif kalp yetmezliğinde kötüleşme.
- Göz: Katarakt (özellikle uzun süreli kullanımda), glokom (göz tansiyonu yükselmesi).
- Enfeksiyon: Bağışıklık baskılanmasına bağlı olarak fırsatçı enfeksiyonlarda artış (tüberküloz reaktivasyonu, fungal enfeksiyonlar, herpes).
- Diğer: Lökositoz (beyaz küre artışı), elektrolit bozuklukları (hipokalemi, hipernatremi).
Hangi durumlarda kesinlikle dikkatli olunmalı veya kontrendikedir?
- Kontrendikasyonlar: Aktif veya tedavi edilmemiş fungal enfeksiyonlar; deksametazona aşırı duyarlılık; intratekal uygulamada (OMSKiller için uygun değil).
- Dikkatli kullanılması gereken durumlar:
- Enfeksiyonlar (bakteriyel, viral, fungal, paraziter).
- Tüberküloz (aktif veya latent).
- Hipertansiyon, konjestif kalp yetmezliği, miyokard enfarktüsü öyküsü.
- Diabetes mellitus (kan şekeri takibi şart).
- Osteoporoz riski olanlar (postmenopozal kadınlar, yaşlılar).
- Peptik ülser öyküsü.
- Gebelik (kategori C – parenteral; D – oral yüksek doz).
- Emzirme (anne sütüne geçer).
- Karaciğer yetmezliği, böbrek yetmezliği.
- Epilepsi, miyastenia gravis.
1. Deksametazonun Başlıca Kullanım Alanları ve Doz Tablosu
| Endikasyon | Uygulama Yolu | Doz Rejimi | Notlar |
|---|---|---|---|
| Beyin ödemi (tümöre bağlı) | IV başlangıç, ardından oral | Başlangıç: 8-10 mg IV; idame: 16-24 mg/gün oral (3-4 bölünmüş doz) | 4-8 gün süreyle, hızlı kesilme |
| COVID-19 (oksijen ihtiyacı olan) | Oral veya IV | 6 mg/gün (tek doz) | Maksimum 10 gün |
| Şiddetli astım atağı | Oral veya IV | 8-20 mg (tek doz veya bölünmüş) | Yüksek doz, kısa süreli |
| Anafilaksi (alerjik şok) | IV (bolus) | 10-20 mg (tek doz) | Epinefrin ile birlikte |
| Romatoid artrit, SLE | Oral | 0.5-10 mg/gün (bireyselleştirilmiş) | En düşük etkili doz |
| Kemoterapiye bağlı bulantı-kusma | Oral veya IV | 8-20 mg (kemoterapi öncesi) | Profilaktik |
| Krup (çocuk) | Oral veya IM | 0.6 mg/kg (tek doz) | Maksimum 16 mg |
2. Deksametazon Uzun Süreli Kullanıldığında Neler Olur? (Cushing Sendromu ve Adrenal Yetmezlik)
- Cushing sendromu (iyatrojenik): Haftalarca veya aylarca yüksek doz kortikosteroid kullanımı sonucu gelişir. Belirtileri: ayın yüzü (moon face), gövdede obezite, buffalo kamburu (servikotorasik yağlanma), mor strialar (karında, uylukta), ciltte incelme, hipertansiyon, glukoz intoleransı/diyabet, amenore, libido azalması, psikolojik değişiklikler (öfori, depresyon, psikoz). Tedavisi: Kullanım dozunun azaltılması veya mümkünse kesilmesi.
- Adrenal yetmezlik (sekonder): Uzun süreli (≥2-3 hafta) kortikosteroid kullanımı, hipotalamus-hipofiz-adrenal (HPA) aksını baskılayarak vücudun doğal kortizol üretimini durdurur. Bu durum, ilacın aniden kesilmesi veya dozun hızla azaltılması halinde hayatı tehdit eden addison krizi (hipotansiyon, hipoglisemi, elektrolit bozukluğu, şok) ile sonuçlanabilir.
- Adrenal krizi önleme kuralları:
- Kortikosteroid tedavisi 10-14 günden uzun sürecekse, tedavi sonunda doz kademeli olarak azaltılmalıdır (haftalar veya aylar içinde).
- Büyük cerrahi, travma, ciddi enfeksiyon gibi stres durumlarında, uzun süreli kortikosteroid kullananlarda “stres dozu” (örn. hidrokortizon 100 mg IV) uygulanmalıdır.
- Hastalar, kortikosteroid kullanımını asla kendi başlarına bırakmamalıdır.
Klinik Not – COVID-19’da deksametazon dozları (2025 güncellemesi): 2025 yılında yayınlanan bir Türk Yoğun Bakım çalışması, ARDS’li COVID-19 hastalarında 6 mg/gün ile 20 mg/gün (5 gün, ardından 10 mg/gün) dozlarını karşılaştırmıştır. Mortalite açısından fark bulunmazken, 20 mg grubunda laboratuvar parametrelerinde daha iyi düzelme gözlenmiştir. Yazarlar, viral solunum yolu enfeksiyonlarında oksijen tedavisi gereken olgularda 6 mg, hiperinflamasyonun ön planda olduğu ağır olgularda ise 20 mg dozunun güvenle kullanılabileceğini belirtmişlerdir.
3. Deksametazon ile Önemli İlaç Etkileşimleri
- Antikoagülanlar (varfarin): Kortikosteroidler varfarinin etkisini değiştirebilir (genellikle antagonize eder, ancak bazen potansiyalize eder). INR takibi şarttır.
- Nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (NSAİİ – ibuprofen, diklofenak, naproksen): Gastrointestinal kanama ve ülser riski aditif olarak artar. Birlikte kullanımından kaçınılmalı veya mide koruyucu eklenmelidir.
- Antidiyabetik ilaçlar (insülin, metformin, gliklazid, GLP-1 agonistleri): Deksametazon hiperglisemiye neden olarak kan şekeri regülasyonunu bozar. Diyabetik hastalarda doz ayarlaması gerekebilir.
- Antihipertansifler (ACE inhibitörleri, ARB’ler, kalsiyum kanal blokerleri, diüretikler): Deksametazon sıvı ve sodyum tutulumuna yol açarak hipertansiyonu kötüleştirebilir. Kan basıncı izlenmeli, antihipertansif dozu ayarlanmalıdır.
- Fenitoin, fenobarbital, rifampisin, karbamazepin: Bu ilaçlar deksametazonun metabolizmasını hızlandırarak etkinliğini azaltır. Deksametazon dozu artırılmalıdır (2-5 kat).
- Ketokonazol, itrakonazol, ritonavir: Bu ilaçlar deksametazonun metabolizmasını yavaşlatarak toksisite riskini artırır. Doz azaltımı gerekebilir.
- Siklosporin, takrolimus (immünsüpresanlar): Birlikte kullanımda nefrotoksisite ve merkezi sinir sistemi toksisitesi riski artar.
- Kinolon antibiyotikler (siprofloksasin, levofloksasin): Tendon rüptürü riski aditif olarak artar.
- Canlı viral aşılar (MMR, suçiçeği, zona, sarı humma, burun spreyi grip aşısı): Deksametazon immünsüpresyon yaptığı için canlı aşılar kontrendikedir. Aşı, tedavi kesildikten en az 3 ay sonra yapılabilir. İnaktif aşılar (enjekte edilen grip aşısı, pnömokok, tetanoz, hepatit B) güvenle yapılabilir, ancak yanıt azalabilir.
- Alkol: Deksametazonun gastrointestinal yan etkilerini (gastrit, kanama) artırır; ayrıca psikiyatrik yan etkileri şiddetlendirebilir. Tedavi süresince alkolden kaçınılmalıdır.
4. Sık Sorulan Sorular (SSS) – Deksametazon
Soru: Deksametazon iştah açar mı? Kilo aldırır mı?
Cevap: Evet, deksametazon doza ve tedavi süresine bağlı olarak iştah artışına ve buna bağlı kilo alımına neden olabilir. Bu etki, özellikle uzun süreli (aylar) veya yüksek doz kullanımda daha belirgindir. Kısa süreli kullanımlarda (günler-2-3 hafta) klinik olarak anlamlı kilo alımı beklenmez. İştah artışı, bazı kanser hastalarında istenen bir etkidir (iştah stimülasyonu). Kilo alımını önlemek için diyet (düşük kalorili, düşük sodyumlu) ve düzenli egzersiz önerilir.
Cevap: Evet, deksametazon doza ve tedavi süresine bağlı olarak iştah artışına ve buna bağlı kilo alımına neden olabilir. Bu etki, özellikle uzun süreli (aylar) veya yüksek doz kullanımda daha belirgindir. Kısa süreli kullanımlarda (günler-2-3 hafta) klinik olarak anlamlı kilo alımı beklenmez. İştah artışı, bazı kanser hastalarında istenen bir etkidir (iştah stimülasyonu). Kilo alımını önlemek için diyet (düşük kalorili, düşük sodyumlu) ve düzenli egzersiz önerilir.
Soru: Deksametazon kan şekerini yükseltir mi? Diyabet hastaları nasıl izlenmeli?
Cevap: Evet, deksametazon (tüm kortikosteroidler gibi) kan şekerini yükseltebilir (hiperglisemi). Etki mekanizması: Hepatik glukoneogenezi uyarır, periferik insülin direncini artırır. Bilinen diyabeti olan hastalarda kan şekeri regülasyonu bozulabilir, insülin veya oral antidiyabetik dozlarının artırılması gerekebilir. Daha önce diyabeti olmayan hastalarda da özellikle yüksek doz ve uzun süreli kullanımda steroid diyabeti gelişebilir. Tedavi sırasında ve sonrasında kan şekeri takibi (açlık ve tokluk) düzenli yapılmalıdır.
Cevap: Evet, deksametazon (tüm kortikosteroidler gibi) kan şekerini yükseltebilir (hiperglisemi). Etki mekanizması: Hepatik glukoneogenezi uyarır, periferik insülin direncini artırır. Bilinen diyabeti olan hastalarda kan şekeri regülasyonu bozulabilir, insülin veya oral antidiyabetik dozlarının artırılması gerekebilir. Daha önce diyabeti olmayan hastalarda da özellikle yüksek doz ve uzun süreli kullanımda steroid diyabeti gelişebilir. Tedavi sırasında ve sonrasında kan şekeri takibi (açlık ve tokluk) düzenli yapılmalıdır.
Soru: Deksametazon ne kadar sürede etki eder? Etkisi ne kadar sürer?
Cevap: Deksametazon oral veya IV uygulandıktan sonra anti-inflamatuar etkisi 1-2 saat içinde başlar, maksimum etkiye 12-24 saatte ulaşır. Biyolojik yarı ömrü 36-72 saattir (uzun etkili kortikosteroid). Bu nedenle günde tek doz kullanımı yeterlidir. Tek bir dozun etkisi 2-3 gün devam edebilir. Ancak, hastalığa bağlı olarak (örneğin astım atağında) etki başlangıcı daha hızlı hissedilebilir (1 saat içinde).
Cevap: Deksametazon oral veya IV uygulandıktan sonra anti-inflamatuar etkisi 1-2 saat içinde başlar, maksimum etkiye 12-24 saatte ulaşır. Biyolojik yarı ömrü 36-72 saattir (uzun etkili kortikosteroid). Bu nedenle günde tek doz kullanımı yeterlidir. Tek bir dozun etkisi 2-3 gün devam edebilir. Ancak, hastalığa bağlı olarak (örneğin astım atağında) etki başlangıcı daha hızlı hissedilebilir (1 saat içinde).
Soru: Deksametazon aniden kesilirse ne olur? Kesilme sendromu nedir?
Cevap: Deksametazonu aniden kesmek, özellikle 2-3 haftadan uzun süreli kullanımdan sonra çok tehlikelidir. Uzun süreli kullanım, vücudun doğal kortizol üretimini baskılar (HPA aks supresyonu). Ani kesilme, adrenal yetmezlik krizine yol açabilir: hipotansiyon (tansiyon düşüklüğü), hipoglisemi, elektrolit bozuklukları, bulantı-kusma, halsizlik, şok, ölüm. Ayrıca, altta yatan hastalığın şiddetli alevlenmesi (rebound fenomeni) görülebilir. Bu nedenle, deksametazon kullanımı 10-14 günü aşacaksa, tedavi sonunda doz kademeli olarak (haftalarca veya aylarca) azaltılmalıdır. Kesinlikle kendi başınıza bırakmayın.
Cevap: Deksametazonu aniden kesmek, özellikle 2-3 haftadan uzun süreli kullanımdan sonra çok tehlikelidir. Uzun süreli kullanım, vücudun doğal kortizol üretimini baskılar (HPA aks supresyonu). Ani kesilme, adrenal yetmezlik krizine yol açabilir: hipotansiyon (tansiyon düşüklüğü), hipoglisemi, elektrolit bozuklukları, bulantı-kusma, halsizlik, şok, ölüm. Ayrıca, altta yatan hastalığın şiddetli alevlenmesi (rebound fenomeni) görülebilir. Bu nedenle, deksametazon kullanımı 10-14 günü aşacaksa, tedavi sonunda doz kademeli olarak (haftalarca veya aylarca) azaltılmalıdır. Kesinlikle kendi başınıza bırakmayın.
Soru: Deksametazon gebelikte kullanılır mı? Emzirirken kullanabilir miyim?
Cevap: Gebelik kategorisi: Oral yüksek doz veya uzun süreli kullanımda “D” (insan fetüsünde risk kanıtlanmıştır, ancak potansiyel fayda riskten fazla olabilir). Gebeliğin ilk trimesterinde yüksek doz kortikosteroid kullanımı, yarık damak/dudak riskini artırabilir. Parenteral kullanımda kategori “C”. Kısa süreli düşük doz (örneğin astım atağında) gebelikte güvenlidir. Emzirme: Deksametazon anne sütüne geçer. Kısa süreli (≤1 hafta) orta-düşük doz kullanımda bebekte belirgin bir yan etki beklenmezken, uzun süreli veya yüksek doz kullanımda emzirme önerilmez. Her durumda, gebelik veya emzirme döneminde deksametazon kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.
Cevap: Gebelik kategorisi: Oral yüksek doz veya uzun süreli kullanımda “D” (insan fetüsünde risk kanıtlanmıştır, ancak potansiyel fayda riskten fazla olabilir). Gebeliğin ilk trimesterinde yüksek doz kortikosteroid kullanımı, yarık damak/dudak riskini artırabilir. Parenteral kullanımda kategori “C”. Kısa süreli düşük doz (örneğin astım atağında) gebelikte güvenlidir. Emzirme: Deksametazon anne sütüne geçer. Kısa süreli (≤1 hafta) orta-düşük doz kullanımda bebekte belirgin bir yan etki beklenmezken, uzun süreli veya yüksek doz kullanımda emzirme önerilmez. Her durumda, gebelik veya emzirme döneminde deksametazon kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.
Soru: Deksametazon ile birlikte antibiyotik kullanabilir miyim? Etkileşir mi?
Cevap: Evet, deksametazon birçok antibiyotikle birlikte reçete edilebilir, ancak bazı önemli etkileşimler vardır: 1) Rifampisin (tüberküloz ilacı) deksametazonun metabolizmasını hızlandırarak etkinliğini azaltır (doz artırılmalıdır). 2) Kloramfenikol, deksametazonun metabolizmasını yavaşlatarak toksisite riskini artırır. 3) Kinolonlar (siprofloksasin, levofloksasin) ile birlikte tendinit/tendon rüptürü riski aditif olarak artar. Diğer antibiyotiklerle (penisilin, sefalosporin, makrolid, tetrasiklin) anlamlı bir etkileşim yoktur. Enfeksiyon varlığında, kortikosteroidler enfeksiyonu maskeleyebilir veya kötüleştirebilir; bu nedenle antibiyotik tedavisi ile birlikte kullanılıyorsa hastanın klinik durumu yakından izlenmelidir.
Cevap: Evet, deksametazon birçok antibiyotikle birlikte reçete edilebilir, ancak bazı önemli etkileşimler vardır: 1) Rifampisin (tüberküloz ilacı) deksametazonun metabolizmasını hızlandırarak etkinliğini azaltır (doz artırılmalıdır). 2) Kloramfenikol, deksametazonun metabolizmasını yavaşlatarak toksisite riskini artırır. 3) Kinolonlar (siprofloksasin, levofloksasin) ile birlikte tendinit/tendon rüptürü riski aditif olarak artar. Diğer antibiyotiklerle (penisilin, sefalosporin, makrolid, tetrasiklin) anlamlı bir etkileşim yoktur. Enfeksiyon varlığında, kortikosteroidler enfeksiyonu maskeleyebilir veya kötüleştirebilir; bu nedenle antibiyotik tedavisi ile birlikte kullanılıyorsa hastanın klinik durumu yakından izlenmelidir.
5. Güncel Klinik Kılavuzlar Neler Söylüyor?
COVID-19 Tedavisi (IDSA/WHO: Oksijen ihtiyacı olan COVID-19 hastalarında günde 6 mg deksametazon (maksimum 10 gün) kullanılması güçlü öneri ile (A derecesi) bildirilir. Oksijen ihtiyacı olmayan hastalarda deksametazon önerilmez. Daha yüksek dozların (20 mg/gün) yalnızca hiperinflamasyonun ön planda olduğu ARDS hastalarında kullanılması düşünülmelidir.
Astım Kılavuzu (GINA: Şiddetli astım ataklarında (akut şiddetli astım), sistemik kortikosteroid tedavisi olarak prednizolon (40-50 mg/gün) veya deksametazon (8-16 mg/gün) 5-7 gün süreyle önerilir. Deksametazonun uzun yarı ömrü nedeniyle günde tek doz avantajı vardır.
Romatoloji (EULAR): Romatoid artrit ve sistemik lupus eritematozusta, kortikosteroidler (deksametazon dahil) yalnızca hastalık aktivitesini hızlı baskılamak için, mümkün olan en düşük dozda ve en kısa süreli (3-6 ay) kullanılmalıdır. Uzun süreli kullanım, ciddi yan etkiler (osteoporoz, diyabet, hipertansiyon) nedeniyle kaçınılmalıdır.
Beyin Ödemi (NCCN Kılavuzu): Primer beyin tümörleri veya beyin metastazlarına bağlı ödemde, deksametazon birinci basamak tedavidir. Başlangıç dozu genellikle 8-10 mg IV (tek doz), ardından oral 16-24 mg/gün (bölünmüş dozlar) uygulanır. Tedavi süresi 4-8 gündür, sonrasında hızlı veya kademeli kesilir.
6. Kaynaklar
- Dexamethasone Tablets USP Label. DailyMed (NIH). Updated January.
- COVID-19 yoğun bakımda takip edilen ARDS hastalarında iki farklı deksametazon dozunun hiperinflamasyon üzerine etkinliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi. Türk Yoğun Bakım Dergisi.
- Deksametazon – Dawkowanie i sposób podawania. Leksykon Farmakoterapii.
- Dexamethasone: Drug information. UpToDate.
- Deksametazon Nedir, Ne İçin Kullanılır? Medicana Sağlık Grubu.
- Deksametazon-PF 8 mg/2 mL IM/IV Enjeksiyonluk Çözelti Kullanma Talimatı. Polifarma.
- Dexamethasone hameln 4 mg/ml Solution for injection. Leksykon Farmakoterapii.
- DEKORT 5 mg/5 mL Göz ve Kulak Damlası Kısa Ürün Bilgisi. İlaçabak.
- Behandlingsöversikt akut covid-19. Läkemedelsverket (Swedish Medical Products Agency).
Unutmayın – Deksametazon kullanırken kritik güvenlik notları
1. Deksametazon, mutlaka doktor reçetesi ile kullanılmalı, doz ve tedavi süresi kesinlikle doktorunuzun önerdiği şekilde olmalıdır.
2. Deksametazonu (özellikle 10-14 günden uzun kullandıysanız) ASLA ani olarak kesmeyin; doz kademeli olarak azaltılmazsa hayatı tehdit eden adrenal yetmezlik (Addison krizi) gelişebilir.
3. Uzun süreli deksametazon kullanımı, ciddi yan etkilere (osteoporoz, diyabet, hipertansiyon, katarakt, glokom, Cushing sendromu, enfeksiyon riskinde artış) yol açar. Bu nedenle, mümkün olan en düşük etkili dozda ve en kısa sürede kullanılmalıdır.
4. Diyabet, hipertansiyon, glokom, mide ülseri, osteoporoz, tüberküloz gibi altta yatan hastalıklarınız varsa, deksametazon kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.
5. Deksametazon kullanırken aşağıdaki durumlarda derhal doktora başvurun: ani başlayan şiddetli karın ağrısı, siyah/kanlı dışkı, kahve telvesi gibi kusma (gastrointestinal kanama); ani başlayan kalça/omuz ağrısı (avasküler nekroz); yeni başlayan ruh hali değişiklikleri, depresyon, intihar düşüncesi; bulanık görme, göz ağrısı; öksürük, ateş, enfeksiyon belirtileri.
6. Gebeyseniz, emziriyorsanız veya gebelik planlıyorsanız, deksametazon kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın.
7. Tedavi sırasında canlı aşı (kızamık-kabakulak-kızamıkçık, suçiçeği, zona, sarı humma, burun spreyi grip aşısı) YAPTIRMAYIN (en az 3 ay sonra). İnaktif aşıları (enjekte edilen grip aşısı, pnömokok, tetanoz, hepatit B) yaptırabilirsiniz.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Deksametazon kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışın. Doz ve tedavi süresini doktorunuz belirlemelidir. Sağlık profesyonelinin önerileri her zaman birincil önceliğe sahiptir. Herhangi bir yan etki veya alerjik reaksiyon durumunda kullanımı durdurun ve sağlık kuruluşuna başvurun.
REKLAM ALANI
YAZAR BİLGİSİ
BENZER KONULAR
Fasjel, steroid olmayan antiinflamatuvar (iltihap önleyici) ilaçlar kategorisine dahildir. Cilt üzerine (topikal) kullanım için jel formundadır.
Saxenda, kilo kontrolü için kullanılan reçeteli bir ilaçtır. Zayıflamaya yardımcı olabilir ancak yan etkileri vardır. Doktor önerisi olmadan kullanılmamalıdır.
Penisilinler, bakterilerin neden olduğu enfeksiyonları tedavi etmek için kullanılan bir grup antibiyotiktir.
Piroxyen jel nedir? Ağrı ve iltihabı azaltan bu ilacın kullanım alanları, yan etkileri ve dikkat edilmesi gerekenler hakkında bilgi edinin.
Advair Diskus ne işe yarar ve yan etkileri nelerdir? Astım ve KOAH tedavisinde kullanılan bu kombinasyon inhalerin faydaları, kullanım şekli,...
GRANEXA kanser kemoterapisi (ilaçla tedavi) veya radyoterapisi (ışın tedavisi) gibi medikal tedavilerden kaynaklanan bulantı ve kusmanın (kendini kötü ve hasta...
YORUMLAR